* Đột phá mạnh mẽ
Buôn Ma Thuột từ lâu đã được xem là trung tâm kinh tế chính trị xã hội, quốc phòng an ninh của khu vực Tây Nguyên. Với vị trí chiến lược đó, Buôn Ma Thuột luôn là vùng chiến sự nóng bỏng nhất giữa ta và địch trong các cuộc kháng chiến cứu nước. Thực dân, đế quốc cũng chỉ chú trọng xây dựng Buôn Ma Thuột thành cứ điểm quân sự, làm nơi đồn trú chiến lược phục vụ mục đích quân sự. Sau khi được giải phóng (10/3/1975), toàn cảnh thị xã Buôn Ma Thuột nhỏ bé chỉ là một đống đổ nát, cơ sở hạ tầng gần như là “vùng trắng”, đời sống kinh tế xã hội lạc hậu và được mô tả là “nghèo đói, mù chữ, bệnh tật...”. Sau khi tiếp quản, các cấp Đảng, chính quyền, quân và dân Buôn Ma Thuột vừa lo xây dựng kinh tế - xã hội, vừa lo thu dọn tàn tích chiến tranh, tiễu trừ Phun rô. Ấy vậy mà 35 năm sau, quân và dân Buôn Ma Thuột đã lập nên những kỳ tích trong sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội. Từ dống đổ nát, đến năm 1994, Buôn Ma Thuột được công nhận đô thị loại III; năm 2005 được công nhận đô thị loại II và sẽ được công nhận đô thị loại I đúng dịp Kỷ niệm 35 năm chiến thắng.
Những năm 2000 đến nay, Buôn Ma Thuột luôn tạo ra được những cú đột phá mạnh mẽ về phát triển kinh tế - xã hội và tốc độ tăng trưởng này càng mạnh mẽ về sau. Cụ thể, giai đoạn 2001 – 2005, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân đạt 11,38%; đến giai đoạn 2006-2010, tốc độ tăng trưởng GDP bình quân vọt lên 17,5%. Cơ cấu kinh tế - xã hội chuyển dịch theo hướng công nghiệp hóa – hiện đại hóa: tăng tỷ trọng công nghiệp, thương mại, dịch vụ (chiếm 89%), giảm tỷ trọng nông - lâm nghiệp. Thu ngân sách đạt tốc độ tăng trung bình 22,43% qua mỗi năm. Riêng năm 2009, TP Buôn Ma Thuột đã đạt được những con số ấn tượng trong phát triển kinh tế - xã hội: tổng thu ngân sách đạt trên 1.500 tỷ đồng (trong đó thu theo phân cấp đạt gần 750 tỷ đồng); thu nhập bình quân đầu người đạt 24,75 triệu đồng, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 2,3%.
Với mục tiêu xây dựng TP Buôn Ma Thuột theo hướng công nghiệp hóa – hiện đại hóa, TP đã hình thành các khu, cụm công nghiệp, dự án đầu tư có quy mô lớn như Khu công nghiệp Hòa Phú (181 ha), Cụm công nghiệp Tân An (105 ha), cùng các dự án đầu tư lớn như: Thủy điện Buôn Kuốp công suất 280MW, Nhà máy bia Sài Gòn – Đắk Lắk công suất 75 triệu lít/năm… Cơ sở hạ tầng, phúc lợi xã hội được chú trọng đầu tư. TP đã được công nhận đạt chuẩn quốc gia về phổ cập THCS từ năm 2005; cơ sở hạ tầng của ngành giáo dục từ mầm non đến đại học đã được xây dựng kiên cố; bên cạnh đầu tư xây dựng các bệnh viện lớn khuyến khích các thành ngoài công lập xây dựng bệnh viện, cơ sở khám chữa bệnh khang trang thì mạng lưới y tế được kiện toàn đến cấp thôn, buôn. Hiện tại, 96% đường giao thông nội đô, 100% đường liên xã, 70% đường liên thôn đã được nhựa hóa; 100% đường phố và 80% ngõ hẻm có điện chiếu sáng công cộng.Năm 2009, TP được bình chọn là 1 trong 10 đô thị xanh – sạch – đẹp của cả nước.
Song song với chủ trương phát triển theo hướng công nghiệp hóa – hiện đại hóa thì vấn đề bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc luôn được quan tâm. Từ những giá trị văn hóa này đã tạo điều kiện cho đồng bào phát triển kinh tế như làm du lịch, sản xuất các loại đặc sản truyền thống phục vụ du khách và nhu cầu thường nhật của nhân dân… Hiện tại, đời sống đồng bào của 33 buôn dân tộc thiểu số trên địa bàn đã được nâng cao, ổn định; từ chỗ gần 100% số hộ đói nghèo sau giải phóng thì đến nay chỉ còn 8%. Với các chính sách linh hoạt để tạo điều kiện cho đồng bào phát triển kinh tế, thoát nghèo một cách bền vững nên mặc dù khá khó khăn về quỹ đất nhưng đến nay TP Buôn Ma Thuột đã hoàn thành chương trình giải quyết đất ở và đất sản xuất cho đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn. 100% hộ được sử dụng điện lưới, phủ sóng truyền hình… Toàn bộ 33 buôn dân tộc thiểu số được đầu tư xây dựng Nhà văn hóa cộng đồng khang trang; hàng trăm lễ hội, nghề truyền thống của đồng bào Ê Đê tại chỗ được bảo tồn, khôi phục gằn liền với đời sống kinh tế - văn hóa tinh thần của người dân; hàng năm mở các lớp dạy diễn tấu cồng chiêng cho thanh thiếu niên. Ông Huỳnh Ngọc Luân, Chủ tịch UBND TP Buôn Ma Thuột cho biết: “Không chỉ bảo tồn diễn tấu cồng chiêng, mà TP đang chú trọng đến việc phục dựng không gian văn hóa cồng chiêng”. Nhờ đó, khối đại đoàn kết của 21 dân tộc anh em sinh sống trên miền đất này luôn được thắt chặt, tạo lợi thế cho kinh tế - xã hội phát triển bền vững.
* Để trở thành đô thị trung tâm của Tây Nguyên
Ông Huỳnh Ngọc Luân, Chủ tịch UBND TP Buôn Ma Thuột cho biết: Được công nhận đô thị loại I là một mốc đánh dấu để xây dựng Buôn Ma Thuột xứng đáng là trung tâm của cả vùng theo Chỉ thị 60 của Bộ Chính trị về việc xây dựng Buôn Ma Thuột trong giai đoạn 2010 - 2020. Trong đó cái cốt lõi nhất trong việc phát triển kinh tế - xã hội của TP Buôn Ma Thuột là phát huy các lợi thế để xây dựng TP Buôn Ma Thuột trở thành đô thị trung tâm của vùng Tây Nguyên mang đậm chất riêng. Chẳng hạn, gắn việc bảo tồn, khôi phục giá trị văn hóa truyền thống với phát triển kinh tế như làm du lịch, phát triển làng nghề…
Một trong những vấn đề trọng tâm là TP phải làm tốt công tác quy hoạch, tránh tình trạng quy họach không theo kịp tốc độ phát triển. Đồng lời lựa chọn các loại hình dự án đầu tư chất lượng cao, vừa đảm bảo hiệu quả kinh tế vừa an toàn về môi trường – xã hội. Dự kiến trong thời gian tới, theo kế hoạch thì các nguồn vốn thu hút để đầu tư phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn TP là rất lớn: 21.000 tỷ đồng cho giai đoạn 2010 – 2015 và 42.000 tỷ đồng cho giai đoạn 2016 – 2020; phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng bình quân từ 15 – 17%/năm; thu nhập bình quân/người đạt trên 45 triệu đồng vào năm 2015. Tăng tỷ trọng cơ cấu ngành kinh tế công nghiệp, thương mại, dịch vụ, du lịch, xây dựng đạt xấp xỷ 95%; hạ tỷ trọng kinh tế nông nghiệp xuống ổn định ở mức 5 – 6% với mục tiêu phát triển nền nông nghiệp hàng hóa bền vững, chất lượng, lợi nhuận cao. Buôn Ma Thuột sẽ cơ bản đạt được các tiêu chí về công nghiệp hóa – hiện đại hóa trước năm 2020.
“Muốn đạt được các mục tiêu lớn này, trong thời gian tới Buôn Ma Thuột phải ổn định được tình hình chính trị, tiếp tục xây dựng và củng cố khối đại đoàn kết dân tộc, đời sống vật chất – tinh thần của nhân dân ngày càng được nâng cao, trong đó đặc biệt quan tâm chăm lo đời sống cho đồng bào các dân tộc thiểu số”, ông Huỳnh Ngọc Luân nhấn mạnh./.
(Theo TTXVN)